CAWIE2

English follows Dutch
Click here for the pdf

Loononderhandelingen en het nieuwe Europese economische toezicht: alternatieve strategieën voor inclusieve groei

Korte samenvatting van het CAWIE2 project

Als antwoord op de financieel-economische crisis ontwikkelde de Europese Unie sinds 2010 een nieuw Europees economisch toezicht. Als onderdeel van dit nieuwe beleid werd loonvorming een belangrijke thema op de Europese politieke agenda. De doelstellingen van het CAWIE2-project waren deze nieuwe beleidsperspectieven op de rol van cao-lonen onder de loep te nemen en te bediscussiëren.
Vooreerst wordt de manier waarop in dit nieuw Europees economisch toezicht naar loonafspraken wordt gekeken negatief beoordeeld.
a. De aangehouden opinie dat looneisen en collectief-onderhandelde lonen te overmatig of excessief zijn geweest in de pre-crisisperiode wordt sterk genuanceerd. De uiteenlopende loonontwikkelingen in met name de Eurozone werden onder andere veroorzaakt door een te strikt Duits loonbeleid en een inflatoire op-schulden-gebaseerde groei.
b. De strategie van interne devaluatie (loonbevriezing of loondaling), gebruikt als de crisisoplossing in met name landen zoals Griekenland, Portugal of Spanje heeft een hoge sociale kost en zorgt niet voor de beoogde inclusieve groei zoals geformuleerd in de EU2020-strategie.
c. De aanpak behelsde ook in bepaalde landen een ernstige aanval op de bestaande (cao-)instituties van looncoördinatie, die uiteindelijk de beleidsmaker opzadelt met minder macro-economische sturingsinstrumenten.

Het tweede luik van het CAWIE2-project tracht de elementen te schetsen van een alternatieve aanpak. Het vertrekt vanuit een ander analysekader van de huidige economische problemen in Europa. De huidige problemen zijn veel meer een kwestie van een te zwakke vraag en een gebrek aan convergentie en groei in productiviteit. Bij de zoektocht naar het herstel van de groei wordt de focus ook veel te sterk gelegd op loon als een kostfactor die moet wordt gecorrigeerd. Onevenwichtigheden in de loonontwikkeling van de Eurozone in het bijzonder hebben bovendien meer te maken met de niet-realisatie van een optimale loonnorm (loonstijgingen = inflatie + groei van de productiviteit). Europa heeft behoefte aan een meer ‘gebalanceerde’ optimale loonnorm die sterker rekening houdt met de noodzakelijke inkomensverdeling tussen kapitaal en arbeid en tussen verschillende groepen werknemers en sectoren. Looncoördinatie via collectieve afspraken wordt in dit kader beschouwd als een belangrijk beleidsinstrument. Het zou evenwel niet mogen gaan om de negatief geïnspireerde vorm van coördinatie zoals die momenteel door de Europese politiek wordt geformuleerd en die leidt tot sociale dumping en een neerwaartse (reële) inkomensspiraal voor grote delen van de werknemersgroep in Europa. Het zou om een positieve, vraag-gestuurde coördinatie-inspanning moeten gaan, waarvan collectief-afgesproken minimumlonen, onderhandelingen over bedrijven heen en Europese steun voor zulke instituties de kernelementen zijn. Inclusieve groei, convergentie in productiviteit en meer gelijk-verdeelde loonstijgingen zijn de hoofddoelen.

Een boek uitgegeven door ETUI ontwikkelt in 10 hoofdstukken deze redenering. Vanuit AIAS heeft prof. Maarten Keune deelgenomen aan het project en een van de hoofdstukken in het boek geschreven (www.etui.org/Publications2/Books/Wage-bargaining-under-the-new-European-Economic-Governance)

Het project werd gecoördineerd door KULeuven-HIVA en Wirtschafts- und Sozialwissenschaftliches Institut van de Hans-Böckler-Stiftung. Andere partners waren: Arbeiterkammer Wien (AT); Labour Institute for Economic Research (FI); Associazione Bruno Trentin – ISFIRES (IT); IRES (FR); AIAS (NL); Labour Research Department (UK); FAOS (DK); Fundación 1º de Mayo (ES) and SZGTI (HU).
Het project kreeg een financiële bijdrage van de Europese Commissie

Voor verdere informatie, contacteer: Guy Van Gyes

Wage bargaining under the new European Economic Governance: alternative strategies for inclusive growth

Executive summary of the CAWIE2 project

In response to the problems posed by the financial and economic crisis, the European Union has since 2010 seen the emergence of a “new European economic governance”. As part of this, wage policy has become an important issue on the European policy agenda. The objectives of the CAWIE2-project were to discuss and debate the current policy perspectives that dominate the role attributed to collectively-bargained wage systems in this new European economic governance.
Firstly, the current developed way of wage coordination in the newly European governance is to an important extent negatively evaluated.
a. The holding view that wage demands and collectively-agreed wages have been excessive in the pre-crisis period is severely nuanced. These diverging wage trends have been among others also triggered by a too strict German wage policy and by inflationary debt-led growth.
b. the internal devaluation approach had very high social costs and delivers no inclusive growth as targeted by the EU2020 strategy.
c. The approach included also in particular countries a severe attack on the existing institutions of wage coordination, which in the end leaves policy makers with less governance instruments.

A second part of the CAWIE2 work sketches elements of an alternative approach. It starts with another framework analysis of the current economic problems in Europe. The current problems are much more an issue of sluggish demand and productivity convergence/growth. In restoring growth the focus is also much too strong on only wage costs as adjustment factor. Wage trend imbalances in especially the Eurozone have furthermore much more to do with the non-appliance of an optimal wage rule (wage increases = inflation + productivity growth). Europe is in need of a more ‘balancing’ optimal wage rule taking into account the income distribution both between capital and labour and between different groups of workers and sectors. Wage coordination is considered as key in this regard. However, it would not pursue the negative kind of coordination of internal devaluation currently set by European politics that leads to social dumping processes. This coordination effort would be a positive demand-led coordination in which minimum wage settlements, coordinated multi-employer bargaining and European support of these institutions are defined as key elements. Inclusive growth, productivity convergence and more equal wage increases are the key goals.

A book published by ETUI develops in 10 chapters this line of argument. Prof. Maarten Keune from AIAS participated in the project and wrote one of the chapters of the book (www.etui.org/Publications2/Books/Wage-bargaining-under-the-new-European-Economic-Governance)

The project has been coordinated by KULeuven-HIVA and Wirtschafts- und Sozialwissenschaftliches Institut in der Hans-Böckler-Stiftung. Other partners were: Arbeiterkammer Wien (AT); Labour Institute for Economic Research (FI); Associazione Bruno Trentin – ISFIRES (IT); IRES (FR); AIAS (NL); Labour Research Department (UK); FAOS (DK); Fundación 1º de Mayo (ES) and SZGTI (HU).
The project has been financed by a grant of the European Commission

For further information, contact: Guy Van Gyes

 
| More